'Tiger Lives' werd gemaakt voor een televisie-uitzending die op 31 december 1999 over de hele wereld te zien zou zijn. De tape zou Korea vertegenwoordigen in het Millennium Broadcast project als reactie op het voortdurende geweld tussen Noord- en Zuid-Korea, maar ook als bezinning op het geweld dat de beroerte en daaraan gerelateerde aandoeningen hebben uitgeoefend tegen Paiks eigen lichaam. De heftige beelden van twee vechtende tijgers zijn een bekend stukje film in Korea, dat in Noord-Korea werd gebruikt als propagandamateriaal tegen het Zuiden. Daarnaast bevat de video beelden van een dansende Koreaanse sjamaan, tapdansers uit de jaren 1970, Egyptische piramiden en andere wereldmonumenten en een kort commentaar van John Cage over het geluid van ons eigen zenuwstelsel. In het werk van Paik wordt altijd geprobeerd tijd en ruimte te overbruggen. Eerder bracht hij kunstenaars in New York, Parijs en Tokio via satellietverbindingen tegelijkertijd samen op hetzelfde video/televisiepodium. Terwijl de Bad Brains door de geluidsbarrière van het American Museum of the Moving Image braken, projecteerde hij beelden van Joseph Beuys, daarmee diens beeld levend houdend voor een nieuwe generatie van hoopvolle radicalen. Voor zover 'Tiger Lives' een onderliggend verlangen naar de hereniging van Noord- en Zuid-Korea bevat, leek die wens eind 1999 weinig realistisch. Recente veranderingen in de onderlinge communicatie duiden er echter op dat die wens toch ooit vervuld wordt. 'Tiger Lives' is opgebouwd rond een reeks 'elektronische rituelen' en combineert klassieke Paik-beelden met zowel een nieuwe soundtrack als beelden van de kunstenaar aan het werk, naast een duet met performancekunstenaar/sopraan Tracy Leipold. Tracy voert 'Sentinel' uit, een op autoalarmen gebaseerde aria van Fluxuskunstenaar Larry Miller, waarbij Paik als contrapunt een Noord-Koreaans volksliedje brengt. Paik lacht besmuikt, zelfs als hij gaat hoesten van de inspanning die het hem kost om de jongere zangeres bij te houden. Zoals bekend, was Paik oorspronkelijk componist en uitvoerder van experimentele muziek. Na de jaren zestig werden videotapes zijn composities, maar al zijn werk wordt gekenmerkt door muzikaliteit. Hij heeft de laatste jaren nog wel opgetreden, maar de momenten waarop hij voor de camera of op een toneel verschijnt, worden steeds schaarser. Persoonlijk besefte ik voor het eerst hoe krachtig zijn stem en persoonlijkheid als kunstenaar waren toen ik hem in 1993 live een eerbetoon aan John Cage zag uitvoeren. Hoewel ik pas sinds 1991 met hem samenwerk, heeft Paik me al voor een heel leven aan ervaringen en uitdagingen gegeven. Zelf ben ik bij 'Tiger Lives' betrokken als producent en componist. Nam June gaf me een 'script' voor 'Tiger Lives' dat bestond uit een rol vol Koreaans schrift (dat ik niet kan lezen) en tekeningen van een tijger en van bloemen. Ik probeerde te bedenken hoe David Tudor zou omgaan met een visuele partituur van John Cage met minimale aanwijzingen en ging aan de slag met zoveel telepathisch vermogen als ik kon opbrengen. Seoungho Cho sprong bij als editor die niet opkeek van een effect meer of minder en over de nodige culturele gevoeligheid beschikte. Voor de Millennium uitzending moest ik de videoband en instructies over het kiezen van fragmenten bij de Koreaanse televisie zien te krijgen, die vervolgens de details moest regelen met de Amerikaanse en Europese zenders. Wij (van Paik's studio) gingen ervan uit dat er minstens zes minuten van de tape zou worden uitgezonden, met complete aftiteling. Geheel in de traditie van Fluxus was de uitzending volslagen chaotisch en duurde hij maar twee minuten. De Amerikaanse superpresentator presteerde het om de president van Zuid-Korea aan te duiden als een 'plaatselijke verslaggever', de naam van Paik werd weggelaten en er werd gezegd dat hij als videokunstenaar live in Seoul optrad. In werkelijkheid zat hij thuis in New York met z'n vrouw Shigeko Kubota en verzorger Steven Jallim rustig te kijken naar de uitzending met het vooraf opgenomen fragment. Tijdens de saaie stukken knapte hij een uiltje en werd af en toe wakker en maakte dan woeste tekeningen van bergen, bloemen en vliegende schoolbussen terwijl hij alweer met z'n volgende project bezig was.
Nam June Paik, 1932, Seoul (Zuid-Korea)
Woont en werkt in New York (USA)
– Stephen Vitiello |
Montage: Seoungho Cho
Camera: Roberto Guerra
Muziek, productie: Stephen Vitiello
Met: Nam June Paik, Tracy Leipold
|
|
2 0 0 0 
