Dit is een videodocument van een gemoedstoestand. Vesic leest de Psalmen – dit gaat aan het proces vooraf, maar wordt niet getoond – en we zien haar emotionele reactie, haar tranen. Door de vertraagde handeling en door de dynamiek van het opgenomen beeld is het resultaat de onbeweeglijkheid van een schilderij – een zelfportret met tranen. Tranen spelen de hoofdrol in het sprookje 'De sneeuwkoningin' van Andersen, waarin de jongen Kay is veroordeeld tot een koud kunstmatig leven omdat een duivelse glassplinter z'n oog en hart heeft doorboord en het geven en ontvangen van gevoelens respectievelijk blokkeert en terugkaatst, waardoor z'n hart in ijs gevangen zit. Alleen de magie van een tranenvloed is in staat de boosaardige splinter te verwijderen. De zichzelf voedende spiraal van kunstmatigheid wordt doorbroken en Kay voelt weer liefde in z'n hart. Door het aanschouwen kan het zelfportret een visuele manifestatie van (be)spiegeling worden in plaats van eenvoudigweg kijken. De ongrijpbare identiteit van de gespiegelde reflectie is de basis voor de visuele identificatie (de blik van de beschouwer ontmoet die van het weergegeven subject). Toch laat het zelfportret dat Vesic hier toont niet de gehele persoon zien. Het is gefragmenteerd, gedematerialiseerd. Het lichaam bestaat slechts als geleider van gevoelens. De nadruk ligt op het retorische gebaar: de tranen. Zij zijn het middel om de innerlijke ruimte weer te geven. Tranen nodigen uit tot mee(be)leven. De toeschouwer wordt, net als Kay, opgeroepen om het fysieke, fysiologische aspect van het schilderij/het beeld te overwinnen, het ijs in z'n eigen hart te doen smelten en de emotie van het zelf te doen ontdooien. Waar het in de tegenwoordige maatschappij gewoon is geworden om diep gevoeld verdriet, kwetsbaarheid of vervoering te vermijden, roept Vesic hier met haar creatieve daad denken aan een tijd van vóór de kunst, waar een 'kunstwerk' slechts het middel was om iets te overstijgen, de andere kant te bereiken, waarbij gold dat de andere kant net zo goed 'de ander' kon zijn.
– Nenad Radic & Jelena Vesic
|
Productie: Vladimir Zaric, CyberEX
Vesna Vesic ° 1975, Belgrado (Joegoslavië)
Lives and works in Belgrado (Joegoslavië)
|
|